Op 18 juni lieten de Europese vakbonden vanuit Madrid een duidelijke boodschap horen: bezuinigingen moeten worden beantwoord met solidariteit en sociale rechtvaardigheid.

Duizenden werknemers stromen toe rond het Vistalegre-paleis in de Spaanse hoofdstad voor de vakbondsbijeenkomst. De T-shirts van de Spaanse vakbonden, UGT (Algemene Arbeidersbond) en CCOO (Arbeiderscommissies), domineren de menigte. De talrijk aanwezige ABVV-delegaties gaan op in de massa.

Een paar straten verderop staat de gevangenis van Carabanchel, symbool van de repressie onder Franco, waar talrijke politieke tegenstanders en vakbondsleden werden opgesloten. Meer recentelijk vonden er in het paleis verschillende bijeenkomsten plaats van het extreemrechtse VOX. Vandaag nemen de vakbonden deze met geschiedenis beladen plek weer in bezit en geven ze er een heel andere betekenis aan.

De tribunes raken gevuld. Op de eerste rij zitten de Europese vakbondsleiders, waaronder ABVV-voorzitter Bert Engelaar en algemeen secretaris Selena Carbonero Fernandez.

Besparingen

Overal in Europa is de constatering dezelfde: aanvallen op sociale rechten, collectieve onderhandelingen, openbare diensten … “De Europese staatshoofden zijn bezig ons sociale model af te breken”, waarschuwde Selena Carbonero aan de vooravond van het evenement. “En als dat gebeurt, betalen werknemers de rekening: harder werken voor minder loon, gekorte pensioenen, besparingen in gezondheidszorg, onderwijs en andere essentiële diensten.”

“Wij hebben Europa opgebouwd en we zullen dat blijven doen. Als vakbonden verdedigen we een maatschappij waarin iedereen zijn of haar plaats vindt.”

Syndicaal antwoord

Volgens Unai Sordo van de Spaanse vakbond CCOO, is het tijd om de Europese vakbondsmobilisatie een nieuwe impuls te geven. “Gezien de uitdagingen op ons continent moeten we de rol van onze organisaties versterken. En wel op de werkplek, via collectieve onderhandelingen in de sectoren, sociaal overleg met regeringen en binnen de Europese Unie zelf.”

De uitdaging is enorm, maar zeker niet onoverkomelijk. “Europa blijft een wereldwijde referentie op vlak van democratie, sociale rechten en welzijn. Deze verworvenheden zijn na de Tweede Wereldoorlog opgebouwd. Het is nu aan ons om ze te versterken. »

Links versus rechts

De Spaanse regering verhoogde het minimumloon, zet in op hernieuwbare energie, steunt openlijk het Palestijnse volk en zette een regularisatieproces voor mensen zonder papieren in gang, zodat zij een waardig leven kunnen leiden en ten volle kunnen bijdragen aan de economie.

“De Spaanse regering is een van de weinige in Europa die politieke keuzes maakt die de goede kant opgaan. Daarom was het ook zinvol om deze bijeenkomst in Madrid te organiseren”, aldus Pepe Álvarez, algemeen secretaris van de UGT.

Investeren en nieuw leven inblazen

Een van de vele uitdagingen die Unai Sordo aan de orde stelde, is de afhankelijkheid van de Europese Unie van sectoren en strategische hulpbronnen die essentieel zijn voor haar economie. Gezien deze situatie pleiten de vakbonden voor een andere aanpak: investeren in de Europese industrie en deze nieuw leven inblazen, in plaats van de productie te verplaatsen of sociale dumping aan te moedigen.

Ook Gianni De Vlaminck van de Algemene Centrale en Jean-Michel Hutsebaut van de Franstalige metallo’s waren uitgenodigd om het woord te voeren. De eerste sprak in zijn hoedanigheid van ondervoorzitter van de Europese Federatie van Bouw- en Houtarbeiders. Hij wees erop dat rechts beleid werknemers tegen elkaar laat concurreren. “Het antwoord van de Europese Unie mag niet nog meer deregulering zijn.”

Jean Michel-Hutsebaut, ook ondervoorzitter van IndustriAll Europe, wees op een vanzelfsprekendheid. “Het zijn de werknemers die de rijkdom creëren. Ze vragen gewoon om respect, waardigheid en rechtvaardigheid. Wij weigeren dat zij de prijs betalen voor crises waarvoor zij niet verantwoordelijk zijn.”

Eenheid

Ook Bert Engelaar nam het woord op het podium. Zijn boodschap draaide om vakbonds-eenheid. Hij begon zijn toespraak overigens in het Spaans en werd onmiddellijk toegejuicht door de menigte. “De geschiedenis leert ons wat er gebeurt als mensen geen toekomst meer zien. Wanneer we hen geen perspectief meer bieden. Dan wint de haat.”

“Laten we ons organiseren, laten we in actie komen. Vandaag en in de komende maanden. Als wij het niet doen, wie dan wel?”