Het vertrekpunt van de nationale betoging bevond zich voor een keertje ergens anders, enkele honderden meters verderop en met een fraai uitzicht op de Botanique. Een bewuste logistieke en organisatorische keuze, bedoeld om de enorme toestroom aan betogers vanuit het Noordstation beter op te vangen. De organisatoren verwachtten een uitzonderlijke opkomst. En ze kregen nog gelijk ook.

Want op 12 maart werden de Brusselse straten overspoeld door honderdduizend mensen. Zo gaven zij gehoor aan de brede oproep van de vakbonden en middenveldorganisaties. En wanneer de stemmen van honderdduizend personen zich verenigen, om een regering te doen inbinden, klinkt solidariteit oorverdovend luid.

De stoet was niet alleen talrijk, maar ook buitengewoon divers. Een weerspiegeling van de samenleving. Werknemers uit alle sectoren, jong en oud, studenten en gepensioneerden, vormden samen een bonte menigte, even divers als het aantal door de Arizona-regering geviseerde bevolkingsgroepen en -lagen.

Zo sterk als de mobilisatie was, zo mooi, zonnig en muzikaal de betoging. Maar het was niet alleen rozengeur en maneschijn. Het huidige gespannen politieke klimaat bleef aanwezig in de hoofden en op de lippen. Deze hardvochtige regering spaart zowat niemand – en steekt hun minachting voor de bevolking ook zeker niet onder stoelen of banken.

Daags voor de betoging richtte minister van Pensioenen Jan Jambon zich nog tot de vrouwen van dit land. Hun gedrag past niet binnen zijn kraam. Ze moeten het dus maar wijzigen. De pensioenhervorming buigt voor niemand! Zo’n discours is niet alleen onrechtvaardig, het is buitengewoon schofferend voor al de vrouwen die zich dag in dag uit, keihard inzetten om familiale zorgtaken en werk in evenwicht te houden.

Iedereen in het vizier

Deze beschamende uitspraken zijn geen uitzondering. Dag na dag, week na week volgen de aanvallen van de regering elkaar op: tegen werknemers, het maatschappelijk middenveld, de cultuursector, de pers, het onderwijs, gepensioneerden en de meest kwetsbaren. Vlak voor de aanvang van de betoging richtte ABVV-voorzitter Bert Engelaar zicht tot de menigte: “Een samenleving toont haar ware gelaat in de manier waarop zij omgaat met wie kwetsbaar is, met wie aanklopt, met wie bescherming zoekt, met wie elke dag het beste van zichzelf geeft, maar weinig macht heeft.”

“Raken aan de index, is raken aan het dagelijkse leven”

Slogans, spandoeken en borden stonden vooral vol met krachtige zinnen over lonen, indexering, pensioenen en openbare diensten. Ook de koopkracht stond vaak in de kijker, zeker nu olie- en gasprijzen de lucht in schieten en prijsstijgingen als een donkere wolk boven ons hangen. Het belang van het behoud van de index werd dan ook meermaals benadrukt in het gedruis van de betoging. “Raken aan de index, is raken aan mensen hun waardigheid. Het is raken aan het dagelijkse leven. Het is raken aan het recht op een waardig bestaan”, keelde Bert Engelaar vanop het podium.

“Raken aan de index, is raken aan het recht op een waardig bestaan.”

— Bert Engelaar, voorzitter ABVV

De menigte werd ook dichtbevolkt door gepensioneerden, niet alleen bezorgd over hun eigen toekomst, maar ook die van hun kinderen en kleinkinderen. Een sfeer van verzet tegen onrechtvaardigheid.

“Tot 67 jaar werken is voor sommige sectoren onmogelijk”, aldus Luigi, militant uit Charleroi. “Ik denk bijvoorbeeld aan de bouwsector, maar er zijn nog tal van anderen. En vandaag de dag is er bovendien geen uitweg meer. Wie vroeger moet stoppen met werken, krijgt een malus op zijn bord.” Romuald, vakbondsman uit Limburg, sluit zich hierbij aan: “De malus op de pensioenen is onaanvaardbaar. Temeer omdat vooral vrouwen hiervan het slachtoffer worden. Er wordt geen rekening gehouden met het feit dat zij vaak deeltijds werken om gezinstaken op zich te nemen.”

“Een deftig pensioen is geen cadeau. Het is een recht. Het is een vorm van respect. Respect voor een leven lang gewerkt te hebben”, verklaarde Bert Engelaar. “Wanneer je pensioenrechten vermindert, tref je mensen die al alles hebben gegeven. Daarmee zeg je hen: het is nóg niet genoeg. Wij weigeren dat mensen zich na een leven vol arbeid, zich nog maar eens moeten verantwoorden.”

De openbare diensten kregen ook een hart onder de riem: “De openbare diensten horen telkens hetzelfde riedeltje van besparingen, efficiëntie, modernisering. Op het terrein betekent dat iets anders. Minder personeel. Minder middelen. Meer druk. Meer vermoeidheid. Meer wachttijden. Meer uitputting.”

Vreedzame en vastberaden stoet

Na krachtige speeches trok de stoet urenlang door de straten van de hoofdstad. Delegaties van bedrijven, burgercollectieven en terreinorganisaties, volgden elkaar op in een vreedzame, vrolijke en vastberaden sfeer.

De mobilisatie van 12 maart volgt zonder enige vorm van schaamte op een van de grootste Belgische betogingen van de afgelopen jaren, die van afgelopen oktober. Zo blijft de vakbeweging voorwaartse stappen zetten, zonder enige blijk van verzwakking of momentumverlies. Deze machtsdemonstratie is onmiskenbaar.

Met honderdduizend mensen in de Brusselse straten, is de boodschap aan de regering duidelijk. Sociale achteruitgang is onaanvaardbaar. Een rechtvaardiger beleid is nu nodig. De bal ligt in het kamp van de Arizona-regering. Willen ze de woedende massa aanhoren? Of blijven ze de kop in het zand steken? Kiezen ze de laatste optie, dan is het antwoord een vaststaand feit. De mobilisatie stopt niet vandaag. We hebben de lijnen al laten opschuiven. Keuzes laten aanpassen. Maatregelen van tafel laten halen. De strijd gaat verder. Onverdeeld, verbonden en solidair.